1. Hoàn thuế là gì?
Hoàn thuế đối với hàng hóa nhập khẩu phải tái xuất là việc cơ quan thuế hoàn lại khoản tiền thuế nhập khẩu mà doanh nghiệp đã nộp do hàng hóa sau đó phải xuất khẩu trở lại nước ngoài.
Vai trò của hoàn thuế:
- Tăng cường dòng tiền: hoàn thuế giúp doanh nghiệp thu hồi lại số tiền thuế đã nộp, do đó, doanh nghiệp cải thiện được dòng tiền và tăng khả năng tài chính.
- Giảm chi phí tài chính: khi được hoàn thuế, doanh nghiệp có thể giảm bớt gánh nặng tài chính, dtrong các giai đoạn khó khăn về kinh tế.
- Tạo động lực đầu tư: số tiền hoàn thuế có thể được sử dụng để thanh toán các khoản nợ, mua sắm trang thiết bị mới hoặc mở rộng hoạt động sản xuất.
- Tăng tính minh bạch và tuân thủ pháp luật: quy trình hoàn thuế yêu cầu doanh nghiệp phải tuân thủ các quy định về thuế và kế toán, từ đó nâng cao tính minh bạch và trách nhiệm trong quản lý tài chính.
2. Các trường hợp hàng hóa nhập khẩu nhưng phải tái xuất
Hàng hóa nhập khẩu đã nộp thuế nhập khẩu nhưng phải tái xuất được hoàn thuế nhập khẩu và không phải nộp thuế xuất khẩu, gồm:
- Hàng hóa nhập khẩu nhưng phải tái xuất ra nước ngoài bao gồm xuất khẩu trả lại chủ hàng, xuất khẩu hàng hóa đã nhập khẩu ra nước ngoài hoặc xuất khẩu vào khu phi thuế quan để sử dụng trong khu phi thuế quan.
- Hàng hóa nhập khẩu do tổ chức, cá nhân ở nước ngoài gửi cho tổ chức, cá nhân ở Việt Nam thông qua dịch vụ bưu chính và dịch vụ chuyển phát nhanh quốc tế đã nộp thuế nhưng không giao được cho người nhận hàng hóa, phải tái xuất;
- Hàng hóa nhập khẩu đã nộp thuế sau đó bán cho các phương tiện của các hãng nước ngoài trên các tuyến đường quốc tế qua cảng Việt Nam và các phương tiện của Việt Nam trên các tuyến đường quốc tế theo quy định
- Hàng hóa nhập khẩu đã nộp thuế nhập khẩu nhưng còn lưu kho, lưu bãi tại cửa khẩu và đang chịu sự giám sát của cơ quan hải quan được tái xuất ra nước ngoài.
(Theo Điều 34 Nghị định 134/2016/NĐ-CP)
3. Hồ sơ hoàn thuế đối với hàng hóa nhập khẩu phải tái xuất
Để được hoàn thuế, doanh nghiệp cần chuẩn bị bộ hồ sơ bao gồm:
- Công văn yêu cầu hoàn thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu đối với hàng hóa xuất khẩu hoặc nhập khẩu gửi qua Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử của cơ quan hải quan (bản chính)
- Hóa đơn giá trị gia tăng hoặc hóa đơn bán hàng theo quy định của pháp luật về hóa đơn hoặc hóa đơn thương mại (bản chụp)
- Chứng từ thanh toán hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu (nếu có) (bản chụp)
- Hợp đồng xuất khẩu, nhập khẩu và hóa đơn theo hợp đồng xuất khẩu, nhập khẩu đối với trường hợp mua, bán hàng hóa; hợp đồng ủy thác xuất khẩu, nhập khẩu nếu là hình thức xuất khẩu, nhập khẩu ủy thác (nếu có) (bản chụp)
- Văn bản thỏa thuận trả lại hàng hóa cho phía nước ngoài trong trường hợp xuất trả chủ hàng nước ngoài ban đầu (bản chụp)
- Văn bản thông báo của doanh nghiệp bưu chính, dịch vụ chuyển phát nhanh quốc tế về việc không giao được cho người nhận đối với trường hợp nhập khẩu thông qua dịch vụ bưu chính (bản chụp)
(Theo Điều 34 Nghị định 134/2016/NĐ-CP)
Nếu bạn cần được tư vấn cụ thể hơn về việc miễn, giảm, hoặc hoàn thuế, hãy liên hệ ngay với UNI. Với hơn 8 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn hải quan, UNI là 1 đối tác đáng tin cậy của doanh nghiệp đối với thủ tục hải quan và thuế suất.
4. Chi tiết thủ tục hoàn thuế đối với hàng hóa nhập khẩu phải tái xuất
(Theo hướng dẫn tại Điều 12 Thông tư 06/2021/TT-BTC)
Đọc thêm Chi tiết thủ tục hoàn thuế của hàng hóa xuất khẩu phải tái nhập tại đây.
Bước 1: Nộp hồ sơ và tiếp nhận hồ sơ
- Doanh nghiệp chuẩn bị bộ hồ sơ hoàn thuế như hướng dẫn ở mục 3 và gửi tới cơ quan hải quan nơi đăng ký tờ khai xuất khẩu, nhập khẩu.
- Sau đó, cơ quan hải quan tiếp nhận hồ sơ hoàn thuế và phản hồi về hồ sơ hoàn thuế thông qua Hệ thống. Trường hợp là hồ sơ giấy thì cơ quan hải quan sau sẽ đóng dấu tiếp nhận, xác nhận vào sổ tiếp nhận.
- Cơ quan hải quan tiến hành phân loại hồ sơ hoàn thuế theo 2 trường hợp:
- Hồ sơ thuộc diện kiểm tra trước hoàn thuế sau;
- Hồ sơ thuộc diện hoàn thuế trước kiểm tra sau;
- Trong thời hạn 3 ngày kể từ ngày nhận hồ sơ hoàn thuế, cơ quan hải quan thông báo cho doanh nghiệp về việc cần bổ sung hồ sơ, chấp nhận hồ sơ hoàn thuế, phân loại hồ sơ hoàn thuế và thời hạn giải quyết hồ sơ.
Bước 2: Kiểm tra điều kiện hoàn thuế
Trường hợp kiểm tra trước hoàn thuế:
- Trong vòng 3 ngày kể từ ngày gửi thông báo chấp nhận hồ sơ hoàn thuế, Cơ quan hải quan ban hành “Quyết định kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế”.
- Trong vòng 5 ngày kể từ ngày ký Quyết định nêu trên, Cơ quan hải quan tiến hành kiểm tra tại trụ sở doanh nghiệp, lập Biên bản công bố Quyết định kiểm tra.
- Tiếp đó, cơ quan kiểm tra tất cả các tài liệu, hồ sơ liên quan tới hồ sơ hoàn thuế.
- Kết thúc kiểm tra, cơ quan hải quan phải xác định số tiền thuế được hoàn theo từng loại thuế, số tiền thuế không đủ điều kiện hoàn thuế, lý do không đủ điều kiện hoàn thuế.
Trường hợp hoàn thuế trước kiểm tra sau:
- Cơ quan hải quan thực hiện kiểm tra các thông tin trong hồ sơ đề nghị hoàn thuế với thông tin trên Hệ thống để xác định điều kiện hoàn thuế, số tiền thuế phải hoàn.
- Trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ, cơ quan hải quan thông báo cho doanh nghiệp về việc bổ sung các thông tin cần thiết.

Bước 3: Ban hành quyết định hoàn thuế
Trường hợp kiểm tra trước hoàn thuế sau:
- Cơ quan hải quan lập dự thảo kết thuận kiểm tra và gửi cho doanh nghiệp.
- Trong vòng 3 ngày kể từ khi nhận được dự thảo kết luận kiểm tra, doanh nghiệp phản hồi lại về việc đồng ý hoặc không đồng ý với dự thảo kết luận kiểm tra (nếu có).
- Trong vòng 3 ngày kể từ ngày doanh nghiệp hạn phản hồi, Cơ quan hải quan ban hành kết luận kiểm tra.
- Ban hành Quyết định hoàn thuế.
Trường hợp hoàn thuế trước kiểm tra sau:
- Trường hợp không đủ điều kiện hoàn thuế, cơ quan hải quan thông báo lý do không hoàn thuế cho người nộp thuế thông qua Hệ thống.
- Trường hợp đủ điều kiện hoàn thuế thì ban hành Quyết định hoàn thuế.
5. Cơ sở pháp lý
Nội dung bài viết được thực hiện dựa trên các cơ sở pháp lý sau đây:
- Nghị định 134/2016/NĐ-CP: về trường hợp được hoàn thuế xuất khẩu, nhập khẩu và hướng dẫn chuẩn bị hồ sơ hoàn thuế.
- Luật quản lý thuế 2019 về thủ tục hoàn thuế.
- Thông tư 06/2021/TT-BTC hướng dẫn về thủ tục hoàn thuế.
- Công văn số 4610/TCHQ-TNXK hướng dẫn về hoàn thuế hàng hóa nhập khẩu phải tái xuất.
6. Kết luận
Hoàn thuế đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện dòng tiền và giảm chi phí tài chính cho doanh nghiệp, đồng thời tạo động lực cho các hoạt động đầu tư và mở rộng sản xuất. Tuy nhiên, việc tuân thủ các thủ tục hoàn thuế có thể gặp nhiều khó khăn do yêu cầu chuẩn bị hồ sơ chi tiết và quy trình kiểm tra nghiêm ngặt từ cơ quan hải quan. Vì vậy, quá trình này đòi hỏi doanh nghiệp phải nắm vững các quy định pháp luật và thực hiện đúng các bước để đảm bảo quyền lợi hoàn thuế của mình.

